Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng cao trong 10 tháng đầu năm 2026, với tổng kim ngạch ước đạt 1.010,6 tỷ USD, tăng 32,3% so với cùng kỳ năm 2025, chính thức vượt mốc 1.000 tỷ USD. Riêng tháng 10, kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt 122,2 tỷ USD, tăng 47,6% so với cùng kỳ năm trước.
Đáng chú ý, kim ngạch xuất khẩu 10 tháng ước đạt 499 tỷ USD, tăng 27,4%, tạo động lực tích cực để đạt và vượt mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu 15-16% cả năm 2026.
Tăng trưởng xuất khẩu diễn ra ở cả khu vực kinh tế trong nước và khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (FDI), trong đó nhóm hàng công nghiệp chế biến tiếp tục giữ vai trò chủ lực, chiếm 87,4% tổng kim ngạch xuất khẩu. Xuất khẩu cũng tăng trưởng tích cực tại nhiều thị trường lớn như Trung Quốc, Hoa Kỳ, EU, Hàn Quốc và ASEAN.
Về cán cân thương mại, tháng 10 ước xuất siêu 6,8 tỷ USD, đánh dấu tháng thứ hai liên tiếp xuất siêu, đưa mức nhập siêu lũy kế 10 tháng xuống còn khoảng 12,7 tỷ USD. Kết quả này cho thấy hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, khẳng định vai trò quan trọng của thương mại hàng hóa đối với tăng trưởng kinh tế.
Bộ Công Thương đang xây dựng dự thảo Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Theo dự thảo, giai đoạn 2026-2030, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu hàng hóa bình quân đặt mục tiêu đạt 15-16%/năm, nhập khẩu tăng bình quân 12-13%/năm. Đến năm 2045, Việt Nam phấn đấu nằm trong nhóm 10 quốc gia có kim ngạch xuất khẩu và nhập khẩu hàng hóa lớn nhất thế giới.
Cán cân thương mại hàng hóa trong giai đoạn 2026-2030 đạt thặng dư bền vững, tỉ trọng xuất siêu trên tổng kim ngạch xuất khẩu bình quân đạt 3-6%, đến năm 2045 đạt 7-10%.
Dự thảo cũng đặt mục tiêu phát triển xuất nhập khẩu theo chiều sâu, nâng cao hàm lượng chế biến, khoa học và công nghệ. Cụ thể, nâng tỉ trọng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của khu vực doanh nghiệp trong nước trong tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước lên khoảng 28-30% vào năm 2030 và 38-40% vào năm 2045.
Tỉ trọng xuất khẩu hàng chế biến hoặc đã tinh chế trong tổng kim ngạch xuất khẩu đạt 89-90% vào năm 2030 và trên 92% vào năm 2045. Tỉ lệ giá trị xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao trên tổng giá trị xuất khẩu hàng chế biến, chế tạo tăng lên khoảng 50% vào năm 2030 và trên 55% vào năm 2045.
Về thị trường, dự thảo đặt mục tiêu đa dạng hóa thị trường xuất nhập khẩu, giảm mức độ tập trung, phát triển hợp lý cả về chiều rộng và chiều sâu.
Theo đó, đến năm 2030, không có thị trường xuất khẩu nào chiếm quá 25% tổng kim ngạch xuất khẩu, nhằm hạn chế tổn thương trước các cú sốc thương mại. Đối với nhập khẩu, không có thị trường nào chiếm quá 35% tổng kim ngạch nhập khẩu.
Đồng thời, giảm tỉ trọng xuất khẩu cộng gộp của ba thị trường/khu vực lớn nhất xuống dưới 55% vào năm 2030 và dưới 50% vào năm 2045.
Dự thảo cũng đặt mục tiêu mở rộng độ phủ thị trường, đưa số thị trường xuất khẩu có kim ngạch trên 1 tỷ USD lên trên 45 thị trường vào năm 2030 và 55 thị trường vào năm 2045. Tỉ trọng xuất khẩu sang các thị trường mới như Nam Á, Trung Đông, châu Phi, Mỹ Lati
Anh Thơ
